Arnhems bekendste vijfsprong

Op de vijfsprong Land van de Markt in de Arnhemse binnenstad komen Beekstraat, Bovenbeekstraat, Roggestraat, Ketelstraat en Koningstraat bij elkaar. Daar staat sinds 1993 een merkwaardig staketsel. Het is een roestvast staal/kunststof lichtobject van 11,5 meter hoogte en diameter van 160 centimeter. Straatlamp én kunst bedacht door Gijs Bakker. Op deze ansichtkaart uit 1955 is een straatlantaarn nog een degelijk lichtpunt hooguit gelardeerd met een robuuste klok-met-cijfers. En dat heeft eigenlijk ook wel wat.

Ruim zestig jaar later onderging de zelfde plek een complete metamorfose. Zo’n beetje alles wat er op dit beeld te zien is, veranderde. Daar waar schoenwinkel Van Haren de deur wijd open heeft staan is nu de ingang van de Gruyterpassage. Het de Gruyter-pand aan Roggestraat 43 is een rijksmonument en werd gebouwd in een mengvorm van Jugendstil/Art-Nouveau met Zakelijkheid. Het is de toegang-met-allure naar winkelmekka Musiskwartier dat in 2006 de winkeldeuren opende. Alle andere gebouwen op de ansichtkaart werden gesloopt en vervangen door iets nieuws. Fietsen en autorijden was toen gewoon toegestaan. Niks voetgangersparadijs; stoepen met trottoirbanden waren de norm.

De Gruyter

Trouwens, het De Gruytergebouw stamt uit 1906 en werd ontworpen door Arnhemmer W.G. Welsing (1859-1942). Opdrachtgever was de firma P. de Gruyter & Zn., handelaar in comestibles. In Arnhem is nog een door hem ontworpen levensmiddelenzaak. Dat de Gruyter-filiaal verrees in 1919 aan de Hommelseweg. Over De Gruyter en de Werdegang van een koninklijke Brabantse onderneming zijn boeken vol geschreven. In 1979 kwam er een roemloos einde aan een onderneming die ooit de grootste kruidenier van Nederland was. Albert Heijn kwam als winnaar uit de concurrentiestrijd.

Het karakteristieke ronde in neorenaissancestijl gedecoreerde winkelpand van de firma Herkuleijns en Co. op Land van de Markt 119, staat niet op de kaart. Het pand uit ca. 1890, dat het begin van de Beekstraat scheidt van de Koningstraat, herbergt al jaren een lunchroom.

Beeld: Oude ansichtkaart uit 1955 van collectioneur Frans Brink, Westervoort.

Tag: Zie ook de tag Ansichtkaarten voor méér beelden van en verhaaltjes over het Arnhem-van-weleer.

 

 

 

Reacties

Over de blogger

Kees Crone
Kees Crone is journalist en columnist. Hij publiceerde een aantal boeken over Arnhem en schrijft regelmatig op Arnhem-Direct. Hij is bovendien secretaris van de Vereniging Stadsschoon Arnhem.

Geef een reactie on "Arnhems bekendste vijfsprong"

Geef een reactie

Je mailadres wordt niet gepubliceerd.


*