ARNHEM – Nieuwe woningen bouwen, bedrijven uitbreiden en vergunningen verlenen. Dat moet de komende jaren makkelijker worden als de nieuwe Aanpak Veluwe slaagt. Arnhem heeft zich aangesloten bij het omvangrijke programma waarmee overheden honderden miljoenen euro’s investeren in natuurherstel, waterkwaliteit en het terugdringen van stikstofuitstoot.
Het Rijk, provincie Gelderland, 21 gemeenten en twee waterschappen hebben woensdag hun handtekening gezet onder een samenwerkingsovereenkomst en het eerste uitvoeringsplan voor de Aanpak Veluwe. Voor de eerste fase stelt het kabinet 300 miljoen euro beschikbaar. De provincie Gelderland voegt daar nog eens 98 miljoen euro aan toe.
De Veluwe geldt als het grootste stikstofgevoelige Natura 2000-gebied op land in Nederland. De natuur staat er onder druk door een combinatie van stikstof, verdroging, versnippering en recreatiedruk. Tegelijkertijd lopen vergunningaanvragen voor onder meer woningbouw, infrastructuur en economische ontwikkelingen regelmatig vast door de stikstofproblematiek.
Meer ruimte voor ontwikkeling
Voor Arnhem ligt juist daar de belangrijkste reden om deel te nemen aan de samenwerking. De gemeente ziet de aanpak als een mogelijkheid om op termijn weer meer ruimte te creëren voor woningbouw en economische ontwikkeling.
De betrokken overheden willen de komende tien jaar samenwerken aan drie hoofdopgaven: het verminderen van stikstofuitstoot, het herstellen van natuur en het verbeteren van beekdalen en watersystemen. Volgens de initiatiefnemers moeten die maatregelen niet alleen leiden tot sterkere natuur, maar ook tot een situatie waarin vergunningverlening weer beter mogelijk wordt.
Daarmee raakt de aanpak rechtstreeks aan opgaven waar ook Arnhem mee te maken heeft. De stad wil de komende jaren nieuwe woningen realiseren en economische ontwikkelingen mogelijk maken, maar ondervindt daarbij net als veel andere gemeenten de gevolgen van de stikstofregels.
398 miljoen euro
Met de eerste 398 miljoen euro willen de overheden direct aan de slag. Het geld wordt onder meer ingezet voor herstel van beekdalen en watersystemen, verbetering van natuur en bodem, maatregelen rond kwetsbare natuurgebieden en ondersteuning van agrarische ondernemers.
Voor boeren komen er mogelijkheden om te verduurzamen, te innoveren, extensiever te werken of vrijwillig te stoppen of te verplaatsen. Ook wordt ingezet op gezamenlijke gebiedsplannen waarbij meerdere agrariërs samenwerken aan oplossingen voor hun gebied.
Een belangrijk deel van het budget is bestemd voor de landbouw. De overheden willen daarmee de stikstofuitstoot verminderen, terwijl tegelijkertijd perspectief blijft bestaan voor bedrijven die toekomstbestendig verder willen.
Tienjarige aanpak
De Aanpak Veluwe wordt opgezet als een langjarig programma. Overheden willen minimaal tien jaar samenwerken en daarbij zoveel mogelijk als één overheid optreden. De uitvoering gebeurt stapsgewijs, waarbij nieuwe inzichten en resultaten steeds worden meegenomen in vervolgbesluiten.
Volgens minister Jaimi van Essen van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur is het doel om natuurherstel en vergunningverlening weer met elkaar in balans te brengen.
“Uiteindelijk gaat het erom dat we de natuur herstellen. Zodat we stap voor stap ook weer ruimte creëren voor vergunningverlening. Zo komen we niet alleen op de Veluwe, maar in heel Nederland weer vooruit.”
Ook gedeputeerde Peter Drenth ziet de overeenkomst als een belangrijke stap voor inwoners en ondernemers die nu vastlopen door de stikstofproblematiek. Volgens hem biedt de samenwerking kansen voor boeren, bedrijven en gemeenten die wachten op duidelijkheid en ontwikkelruimte.
Of de aanpak daadwerkelijk voldoende ruimte oplevert voor nieuwe woningen en economische projecten, zal de komende jaren moeten blijken. Voor Arnhem betekent de ondertekening in ieder geval dat de gemeente mee kan sturen op de verdere uitwerking van een van de grootste stikstof- en natuurprogramma’s van Nederland.
