Eigenlijk zou Heat Action Day als aftrap van het programma ‘Arnhem houdt het koel’ plaatsvinden op 2 juni, maar toen was het zo’n slecht weer dat de manifestatie niet doorging. Daarom was deze verplaatst naar 19 juni. Eigenlijk was het daar een ideale dag voor want er werden temperaturen voorspeld van 34 graden. Toch viel het aantal bezoekers van de ‘hittemarkt’ rond het UMBRA Pavilion op het Audrey Hepburnplein tegen. Volgens één van de organisatoren ironisch genoeg vanwege de hitte: “We zouden mensen, vooral kwetsbare groepen als ouderen, jonge kinderen en chronisch zieken, geadviseerd hebben bij hitte thuis te blijven en dat doen ze.”
(Tekst en foto’s Henk Donkers)
De hittemarkt, waar burgers tips konden krijgen over hoe ze zich te weer kunnen stellen tegen hittestress, vond plaats rondom het UMBRA Pavilion dat sinds 13 mei op het Audrey Hepburnplein tegenover filmtheater Focus staat en daar tot 30 augustus blijft. Het opvallende paviljoen is een creatie van een aantal bedrijven op Cleantech Park Arnhem. Studio Pauline van Dongen en Tentech namen het initiatief. Andere bedrijven sloten erbij aan zoals Robbin Baas (meubilair) en Wattsun (batterijsysteem). Het paviljoen stond eerder op de Dutch Design Week in Eindhoven.
Het paviljoen wil een slimme oplossing zijn tegen de steeds vaker voorkomende hittestress in stenige (binnen)steden. Het doek is gemaakt van solartextiel. Dat geeft schaduw én wekt zonne-energie op. Daarmee wordt het paviljoen ’s avonds verlicht. Zo zou er een prettige plek ontstaan waar je kunt zitten, spelen en anderen ontmoeten.
Het paviljoen is een aardige, mooi vormgegeven ontmoetingsplek op een mooi plein, maar – eerlijk is eerlijk – ga er niet zitten op een warme, hete dag zoals 19 juni. Daarvoor biedt het doek veel te weinig schaduw, zowel qua oppervlak als qua intensiteit. Het ontwerp, hoe innovatief ook, kan niet tippen aan een grote boom of de koelte van de Sint Jansbeek die erlangs stroomt.
Koele Netwerk
Het UMBRA Pavilion maakt deel uit van het Koele Netwerk Arnhem. Begin dit jaar stelde de gemeente de ‘Visie Openbare Ruimte en Koele Netwerk’ vast en keurde de gemeenteraad de uitvoeringsagenda ervan goed. Arnhem heeft de ambitie de koelste/coolste binnenstad van Nederland te worden. De stad behoort van nature tot de groenste steden van Nederland maar juist de binnenstad kampt steeds vaker met hittestress. Ze warmt relatief snel en sterk op door veel verhard oppervlak (steen, asfalt, pleinen) en weinig ruimte voor traditionele vergroening (extra bomen, struiken en plantsoenen).
Met het ‘Koele Netwerk’ wil Arnhem koele routes en koele plekken creëren. Via koele routes kunnen mensen zich op warme dagen door de stad bewegen. Ze bieden minimaal 50% schaduw. Verspreid door de binnenstad zijn er koele plekken waar mensen kunnen afkoelen onder bomen, bij groenvoorzieningen, water, schaduwconstructies en verkoelende voorzieningen. Daarbij kan men denken aan:
- natuurlijke maatregelen zoals meer bomen, groene gevels, waterbergende plantvakken en vergroening van pleinen en
- kunstmatige maatregelen zoals schaduwdoeken in winkelstraten, pergola’s met groen, verkoelende straatinrichting (lichtgekleurde bestrating, waterdoorlatende verharding (zodat het regenwater in de bodem kan zakken en later kan verdamping wat verkoelend werkt), vernevelingsinstallaties, fonteinen, verrijdbare boomcontainers met volwassen bomen en drinkwaterpunten.
Wie door de stad rijdt of loopt, en zijn ogen de kost geeft, ziet dat er al heel wat van deze maatregelen in praktijk worden gebracht. Zo zijn er inmiddels 47 openbare watertappunten gerealiseerd. Want bij hitte is veel water drinken van levensbelang.
Vervolgactiviteiten
Heat Action Day was de aftrap voor het programma ‘Arnhem houdt het koel’. Er volgende deze zomer nog een aantal activiteiten zoals een hittesafari door twee wijken op 12 juli, drie ZONdagen bij het UMBRA Pavilion (21 juni, 5 juli en 2 augustus) met inspirerende ontmoetingen, creatieve workshops en muziek, en workshops van het Rode Kruis.
